بابەتی زیاتر


وەرزی هەڵوەرینی حزبەکان
05/17/2019 10:50:16
ماركس- فیورباخ- ڕه‌خنه‌ی ئاین
05/10/2019 12:00:20
ناسیۆنالیزم و نەتەوەو خێڵ
05/02/2019 17:53:17
دەستور یان سیاسەتی حزبی
04/13/2019 09:33:13
لەساڵیادی هەڵەبجەد؛ زامی هەڵەبجە کۆن دەبێت، ژانی هەڵەبجە زۆر دەبێت
03/15/2019 12:59:58

ناسیۆنالیزم و نەتەوەو خێڵ

مەحمود عەبدوڵا
مەحمود عەبدوڵا

ناسیۆنالیزم و نەتەوەو خێڵ
لەمێژووی کوردا داگیرکەرانی کوردستان هەمیشه سودیان لە خێڵ و سەرخێڵەکان وەرگرتووە  بۆ ئەوەی دژایەتی ، یان ڕێگری پێبکەن لە گەشەکردنی هەستە نەتەوەییەکان و کلتوری هاوبەش  . ئەو خێڵانە بەر لە داگیرکەرانی کوردستان بونە هۆی سەرکوتکردن و ڕێگریکردن لە گەشەکردنێ هەستە نەەوەییەکان . بەبڕوای من بانگەشەی نەتەوە پەروەری لەلایەن هێزە کوردییەکان درۆیە و تەنها بۆ هێشتنەوەی پێگەی کۆمەڵایەتی خۆیانە  . دەکرێت هەردوو بنەماڵە وەک سەرۆک و ڕیشسپی گشت خێڵەکان ببینین  . مێشکی ناسیۆنالیزمی کوردی خێڵ و سەرۆک خێڵن  ،  بۆیە بە سەدان ڕێگەدا بەرەو خێڵگەرایی دەچن و بەیەک ڕێگەشدا ناڕۆن ، کە ببێتە هۆی گەشەکردنی هەستە نەتەوەییەکان  ، لەدوڕیانی مەدەنیەت و بەربەریەتی خێڵدا وەستاون . زۆر لەشارەزایان پێیان وایە کە ناسیۆنالیزم دیاردەیەکی نوێیە واتا شتێک نییە بەناوی نەتەوەی سروشتی" نەتەوە دیاردەیەکی مۆدێرنە نەک ئەزەلی  " نەتەوە تێپەڕاندنی خێڵە و ،بەڕێکەوت یان زەرورەت یاخود بە هۆی باردو دۆخێکی تایبەتی کۆمەڵایەتی یان بەبڕیارێکی سیاسی پێک دێت  وەک گلنیر دەڵێت.   بۆیە ئەگەر مەسەلە بێ عەقڵی نەبێت ، هیچ هۆیەک نییە بۆ پاراستنی پێکهاتە و ڕێکخراوە خێڵەکیەکان  ، ئەگەر بتەوێت نەتەوە دروست بکەیت. ئەوە ئابڕوو چونێکی گەورەیە بۆ ئەوانەی بانگەشەی نەتەوەپەروەری دەکەن  لە کاتێکدا بەفڕۆکە وێنەی ئاهەنگ و ڤیستیڤاڵی خێڵەکان دەگرن  . ئابڕوچونیشە بۆ ئەوانەی بانگەشەی دابڕان و دیموکراتی دەکەن و لەبەرامبەر فیستیڤاڵی خێڵ و عەشیرەتدا بێ دەنگن و پارەیشی بۆ تەرخان دەکەن، یان بۆ کەسانێک کە لە ئەوروپا ژیاون و خۆیان بە هەڵگری بەهاکانی ڕۆژئاوا دادەنێن و لەهەمانکاتدا ئامادەی ڤیستیڤاڵی خێڵ دەبن.گلنیر وا پێناسەی ناسیۆنالیزم دەکات "بریتیە لە کلتورێکی یەکسان" بەڵام ئەم کلتورە چۆن پێک دێت ، بێگومان بە هۆی گەشەکردنی هەستە نەتەوەییەکان .  بەڵام لەکاتێکدا احزابە خێڵەکیەکان پارێزەری کلتورە خێڵەکیەکەن ،ناکرێت گەشبین بین بە پێکهێنانی نەتەوە و دەوڵەت و دیموکراتی و...لەلایەکیتر کلتوری دیموکراتی گەشەناکات و پێکنایەت ئەگەر ڕێکخراوی کۆمەڵایەتی دیموکراتی نەبێت.وەک گلنیر دەڵێت کلتور و ڕێکخراو دوو توخمی بنەماین لەژیاندا  و یەکتر بەخێو دەکەن، ڕێکخراوی کۆمەڵایەتی خێڵ هەڵگری چەند تایبەتمەندییەکە کە ڕێگرە لە گەشەکردنی کلتوری دیموکراتی ، یان وەرگرتنی.بۆیە ئەوەی کە ئێمە لە دیموکراتی نزیک دەکاتەوە،ڕێکخراوەی نوێ و یەکسانیخوازە نەک خێڵ و حیزبی خێڵەکی یان ئەو حیزبانەی دەستبەرداری مێنتالێتی خێڵ نابن.درۆیەکی سەر سوڕهێنەرو نەزانانەیە سەرۆک خێڵ  و حیزبی خێڵەکی بانگەشەی ناسیۆنالیستی بکەن،لەوە عەجیبتر ئەوەیە بانگەشەی دەوڵەتی قانون و دیموکراتی بکەن . یان لەنەزانییە یان چەواشەکارییە و هیچیتر. پێکهاتەی خێڵ بەسروشت دژی دیموکراتییە، پاڵپشتی خێڵ و بانگەشەی دیموکراتی مەینەتی عەقڵی حیزبە بەناو ناسیۆنالیستیەکانی کوردییە  .
مەحمود عەبدوڵڵا

05/02/2019 17:53:17 | 120 | Print Friendly and PDF